logo mg gr
Πέμπτη, Μάιος 25, 2017
youtubelogo

ΙΣΤΟΡΙΑ

ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΣΑΝΤΟΡΙΝΗΣ


Η Σαντορίνη ή Θήρα είναι ένα ιδιαίτερο νησί. Η ιστορία της – από την αρχαιότητα ως σήμερα – δεν έχει στιγματιστεί από πολέμους, κατακτητές, πειρατικές επιδρομές και λεηλασίες. Τη μοίρα της Σαντορίνης ανέκαθεν καθόριζε το ηφαίστειο. Αυτό που τη δημιούργησε, τη κατέστρεψε και την ανάστησε μέσα από τις στάχτες της.

Το νησί πρωτοκατοικήθηκε γύρω στο 3600 π.Χ. Τότε ονομαζόταν Στρογγύλη. Ένα όνομα που το όφειλε στο σχήμα του. Το ηφαίστειο δεν είχε αρχίσει την καταστρεπτική του δράση, η οποία άλλαξε ακόμη και το σχήμα του νησιού! Σαν πρώτοι κάτοικοι αναφέρονται οι Φοίνικες, οι οποίοι δημιούργησαν έναν εξαιρετικό πολιτισμό στο Ακρωτήρι. Κατά τη διάρκεια του 16ου αιώνα π.Χ. αποικήθηκε από τους Μινωίτες κι έγινε σημαντικό κέντρο του Μινωικού πολιτισμού.

Γύρω στα 1600-1550 π.Χ. μια ισχυρή ηφαιστειακή έκρηξη κατάστρεψε ολοσχερώς το κεντρικό τμήμα του νησιού, δημιουργώντας έναν τεράστιο υποθαλάσσιο κρατήρα έκτασης 83 τ.χλμ. που ονομάστηκε Καλντέρα. Ένα μεγάλο τμήμα του νησιού καταποντίζεται στα βάθη του Αιγαίου. Η Στρογγύλη τώρα πια αποκτά σχήμα μισοφέγγαρου (το σημερινό σχήμα του νησιού) και παίρνει το όνομα Καλλίστη. Από τις ισχυρές εκρήξεις δημιουργήθηκαν άλλα δύο νησάκια, η Θηρασιά και η Παλιά Καμένη. Το παλιρροιακό κύμα έφτασε μέχρι την Κρήτη και προκάλεσε μεγάλες καταστροφές. Μάλιστα πολλοί ιστορικοί συνδέουν τη καταστροφή του μινωικού πολιτισμού με την έκρηξη του Ηφαιστείου της Σαντορίνης. Οι ανασκαφές που έγιναν έφεραν στο φως ένα αρχαίο οικισμό, ο οποίος για αιώνες παρέμεινε θαμμένος κάτω από την τέφρα του ηφαιστείου. Από τα ευρήματα είναι εμφανές η μεγάλη επιρροή του Μινωικού πολιτισμού.

Μετά από αυτή την ολοκληρωτική καταστροφή πέρασαν 2 με 3 αιώνες ώσπου να κατοικηθεί ξανά το νησί. Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τις ιστορικές πηγές γύρω στο 1300 π.Χ. άρχισε να ανθίζει στο νησί ένας νέος πολιτισμός. Στο τέλος του 12ου αιώνα π.Χ. έφτασαν στο νησί οι Δωριείς από τη Λακεδαίμονα, οι οποίοι έδωσαν στο νησί το όνομα του βασιλιά τους, του Θήρα. Έτσι το νησί μετονομάστηκε σε Θήρα. Τότε ιδρύθηκαν νέες πόλεις, κτίστηκε λιμάνι και το νησί γνώρισε και πάλι εποχές δόξας. Το 825 π.Χ. εισάγεται στη Θήρα το Φοινικικό αλφάβητο. Τα ερείπια της Αρχαίας Θήρας και τα ευρήματα που εκτίθενται στο αρχαιολογικό μουσείο παρέχουν σημαντικές πληροφορίες για τον πολιτισμό αυτό.
Κατά τη Βυζαντινή Εποχή, υπό την εξουσία της Κωνσταντινούπολης, το νησί υιοθέτησε τη χριστιανική πίστη, διόρισε δικό του επίσκοπο κι οργάνωσε δική του χριστιανική εκκλησία. Ο Αυτοκράτορας Αλέξιος Α’ Κομνηνός έκτισε την εκκλησία της Παναγίας στο χωριό Επισκοπή Γωνιάς, το οποίο είναι το σημαντικότερο Βυζαντινό μνημείο του νησιού.

Το 1204 οι Φράγκοι (Ενετοί) καταλαμβάνουν τη Θήρα. Μια νέα περίοδος αρχίζει. Το 1207 η Σαντορίνη παραδόθηκε στο Δουκάτο της Νάξου, το οποίο την κράτησε μέχρι το 1579. Οι διαμάχες ανάμεσα στους δούκες της Νάξου με της Σαντορίνης, οι εισβολές των Τούρκων και οι προσπάθειες των κατοίκων για απελευθέρωση έχουν ολέθριες συνέπειες για το νησί. Τη περίοδο αυτή η Θήρα μετονομάστηκε σε Σαντορίνη. Το όνομα αυτό το πήρε από την καθολική εκκλησία της Αγίας Ειρήνης (Santa Irini), που βρισκόταν σύμφωνα με μια εκδοχή στην Περίσσα και με μια άλλη στη Θηρασία.

Στα μέσα του 15ου αιώνα ένας ισχυρός σεισμός γίνεται αιτία να δημιουργηθεί ένα ακόμη μικρό νησάκι, μέσα στην αγκαλιά του μισοφέγγαρου, η Νέα Καμένη.

Το 1579 η Σαντορίνη προσαρτήθηκε στην Οθωμανική Αυτοκρατορία. Τότε το νησί γνώριζε ήδη μια περίοδο παρακμής, αφού οι αιώνες διαμάχης είχαν ξεκληρίσει τον πληθυσμό του και εμπόδιζαν την κοινωνικοπολιτική του εξέλιξη. Την περίοδο της Τουρκοκρατίας το νησί είχε κάποια προνόμια και μερική αυτονομία. Είχε ακόμη κι εκλεγμένο αντιπρόσωπο που μιλούσε στις τουρκικές αρχές εκ μέρους των Σαντορινιών. Έτσι οι κάτοικοι άρχισαν να ασχολούνται με το εμπόριο και την ναυτιλία και έφτιαξαν το δικό τους στόλο.
Η συμβολή της Σαντορίνης στην Ελληνική επανάσταση υπήρξε σημαντική. Το 1821 ήταν η τρίτη ναυτική δύναμη στον Ελλαδικό χώρο, μετά την Ύδρα και τις Σπέτσες. Το νησί απέκτησε την ανεξαρτησία του το 1821 κι ενώθηκε με το ελεύθερο Νέο Ελληνικό Κράτος το 1830, μαζί με όλα τα νησιά των Κυκλάδων με την υπογραφή του Πρωτοκόλλου του Λονδίνου.
Το 1956 ένας ισχυρός σεισμός θύμισε στη Σαντορίνη ότι δεν μπορεί να ξεφύγει από τη μοίρα της. Οι καταστροφές ήταν τεράστιες. Οι Σαντορινιοί όμως συνηθισμένοι να μονομαχούν με τα στοιχεία της φύσης, ξανάκτισαν τα χωριά τους, μένοντας πιστοί στη κυκλαδίτικη αρχιτεκτονική και ανέδειξαν τις ιδιαιτερότητες του νησιού τους, οι οποίες το κατατάσσουν σ’ ένα από τους δημοφιλέστερους προορισμούς διακοπών στον κόσμο, φιλοξενώντας χιλιάδες επισκέπτες κάθε χρόνο.